drs. Crul

Grensoverschrijdend gedrag

Drs. Ben Crul
Hoofdredacteur van Medisch Contact en Arts in Spe

‘In welk huis ik ook binnenga, ik zal er binnengaan ten bate van de zieken, mij onthouden van elk opzettelijk onrecht en verderfelijke handeling in het algemeen, in het bijzonder van seksuele omgang met de lichamen van mannen of vrouwen, vrije of slaven.’ Aldus een passage uit de klassieke eed van Hippocrates zo’n 2500 jaar geleden. Toen al begreep de medisch professie dat – om vertrouwen te winnen en te behouden - ze  in ieder geval geen misbruik mochten maken van hun positie. Zeker niet als het ging om de bevrediging van de eigen lijfelijke behoeftes.
Seksueel contact met patiënten vertroebelt op zijn minst de therapeutische relatie, maar het kan ook ernstige schade aanrichten. Uit onderzoek onder patiënten die met hun arts of therapeut een seksuele relatie hebben gehad, blijkt dat ongeveer 90% daar last van had, en de ervaring achteraf negatief beleefde.Maar  hulpverleners zijn niet van steen en het kan voor hen ook niet helder zijn hoe te handelen als zij merken dat zij zich aangetrokken voelen tot een patiënt, of zelfs verliefd zijn geworden. Aan de andere kant speelt het probleem van de uitnodigende patiënt. In de psychiatrie is het verliefd worden op de hulpverlener een bekend verschijnsel (overdracht), maar het kan zich in alle andere (medische) professies voordoen.
Grensoverschrijdend gedrag beperkt zich niet tot uitsluitend  seksueel contact en lijfelijke intimiteiten. Een arts kan zijn machtspositie ook  misbruiken door met een patienten zakelijke transacties af te sluiten  of een vorm van voor de arts gunstige arbeidsrelatie cq dienstverband mee te regelenIk zal aan de hand van uitspraken van tuchtcolleges in Medisch Contact,  die ik wekelijks van commentaar voorzie, het thema ‘grensoverschrijdend’ fileren en illusteren.